Người bệnh COPD nên hạn chế thức ăn nhiều muối

Kiêng thức ăn giàu carbohydrate tinh chế 

Những loại tinh bột nhanh tiêu như đường, nước ngọt, bánh ngọt hay tinh bột trắng dễ tạo CO2 sau khi tiêu hóa. Điều này khiến phổi phải làm việc nhiều hơn để đào thải và gây khó khăn cho việc hô hấp. Thay vì dùng carbohydrate tinh chế, người bệnh nên chọn ngũ cốc nguyên hạt hoặc rau củ giàu chất xơ để duy trì năng lượng ổn định cho cơ thể. 

Tránh ăn một số loại rau và cây họ đậu

Một số rau họ cải như bắp cải, súp lơ và cây họ đậu khô như đậu lăng, đậu đỏ dễ gây đầy hơi, chướng bụng. Khi dạ dày căng, cơ hoành bị đẩy lên sẽ làm cho người bệnh cảm thấy khó thở hơn. Tuy đây là những loại thực phẩm giàu dinh dưỡng nhưng với người mắc bệnh COPD, việc tiêu thụ nhiều có thể khiến triệu chứng trở nên khó kiểm soát. 

Hạn chế một số sản phẩm từ sữa

Khi tìm hiểu bệnh COPD kiêng ăn uống gì, người bệnh nên lưu ý sữa nguyên kem, phô mai béo, kem tươi là những loại thực phẩm có thể làm tăng tiết nhầy, khiến đường thở bị tắc nghẽn và là nguyên gây ho nhiều hơn. Nếu muốn bổ sung thêm canxi, người bệnh nên chọn sữa tách béo hoặc sữa hạnh nhân, tránh các sản phẩm sữa giàu chất béo bão hòa để giảm tình trạng khó thở. 

Sữa nguyên kem làm tăng tiết nhầy và ho nhiều hơn

Không nên ăn chocolate

Chocolate, đặc biệt là những loại chứa nhiều đường và caffeine, có thể làm tăng tình trạng trào ngược dạ dày thực quản - yếu tố khiến người bệnh ho và khó thở nhiều hơn. Người bệnh COPD nên hạn chế hoặc tránh hoàn toàn chocolate để giảm nguy cơ kích thích đường thở và hạn chế lượng đường nạp vào cơ thể. 

Tránh ăn thức ăn nhanh, đồ chiên nhiều dầu mỡ

Thức ăn nhanh, đồ chiên rán chứa nhiều chất béo bão hòa và và chất béo chuyển hóa, làm tăng cân và gây viêm đường hô hấp. Chất béo xấu cũng làm dạ dày bị đầy hơi, đẩy cơ hoành lên dẫn đến việc hô hấp khó khăn. Vì vậy, người bệnh nên ưu tiên những thực phẩm tươi, ít dầu để bảo vệ sức khỏe của lá phổi. 

Xem thêm: Triệu chứng của bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD)

2. Người bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính nên ăn gì?

Hiểu rõ bệnh COPD nên ăn gì giúp người bệnh xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học, hỗ trợ hô hấp, giảm viêm và duy trì cân nặng hợp lý. Những nhóm thực phẩm tốt cho sức khỏe người bệnh COPD gồm:

Nên bổ sung các thực phẩm giàu protein

Protein giúp phục hồi mô, duy trì cơ bắp, đặc biệt quan trọng khi cơ hô hấp suy yếu do bệnh. Thực phẩm nên ưu tiên bao gồm cá, thịt gia cầm bỏ da, trứng, đậu phụ, sữa ít béo và các loại đậu. Bổ sung đủ lượng protein giúp làm giảm mệt mỏi, tăng sức bền, hỗ trợ nhịp thở ổn định cho người bệnh.

Xem thêm: Chất đạm có trong những loại thực phẩm nào?

Bổ sung đủ protein giúp ổn định nhịp thở cho người bệnh COPD

Thực phẩm chứa carbohydrate phức hợp

Ngũ cốc nguyên hạt, khoai lang, rau củ giàu tinh bột là lựa chọn tốt để cung cấp năng lượng ổn định, tránh làm tăng CO2 trong máu quá mức. So với carbohydrate tinh chế, dạng phức hợp giúp đường huyết đều và ít gây khó thở. Đây là lưu ý đặc biệt quan trọng cho những ai đang tìm hiểu bệnh COPD nên ăn gì.

Ăn các sản phẩm tươi

Rau lá xanh, trái cây, thịt và cá tươi sẽ giúp hạn chế chất bảo quản, muối và các phụ gia có thể gây kích ứng đường hô hấp. Vitamin C và chất chống oxy hóa trong thực phẩm tươi có tác dụng giảm viêm, tăng cường miễn dịch và bảo vệ mô phổi. Thực phẩm tươi sạch cũng giúp tiêu hóa nhẹ nhàng hơn so với thực phẩm được chế biến sẵn.

Thực phẩm giàu kali

Kali là dưỡng chất hỗ trợ cân bằng điện giải và hoạt động của cơ, bao gồm cơ hoành nên giúp hô hấp dễ dàng hơn. Một chế độ ăn uống thiếu kali có thể làm yếu cơ, gây khó thở. Người bệnh nên bổ sung chuối, khoai tây luộc hoặc nướng cả vỏ, cam, đậu và các loại rau lá xanh để đảm bảo đủ lượng kali cần thiết mỗi ngày. 

Chất béo lành mạnh

Chất béo không bão hòa đơn và đa có trong các thực phẩm như dầu ô liu, quả bơ, các loại hạt (hạnh nhân, óc chó) và cá béo (cá hồi, cá thu) có tác dụng cung cấp năng lượng mà không gây viêm. Bổ sung chất béo tốt giúp người bệnh duy trì cân nặng hợp lý, hỗ trợ miễn dịch và giảm nguy cơ đợt cấp COPD. 

Xem thêm: Bảo hiểm toàn diện bệnh hiểm nghèo

 Chất béo không bão hòa hỗ trợ miễn dịch cho người bệnh COPD

3. Người bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính nên uống gì?

Đối với người bệnh COPD, việc bổ sung đủ nước mỗi ngày là rất quan trọng để làm loãng dịch nhầy trong đường thở, giúp khạc đờm dễ hơn và giảm nguy cơ tắc nghẽn. Nước lọc ấm, nước khoáng không ga và các loại trà thảo mộc nhẹ như trà hoa cúc, trà gừng là lựa chọn an toàn. Nước ép trái cây tươi giàu vitamin C, đặc biệt từ cam, kiwi hay dâu tây cũng giúp tăng cường hệ miễn dịch và chống oxy hóa, hỗ trợ bảo vệ phổi. 

Ngoài ra, người bệnh có thể bổ sung sữa ít béo hoặc sữa hạnh nhân để tăng lượng protein và canxi. Hạn chế tối đa đồ uống có cồn, nước ngọt có ga và cà phê quá đậm vì chúng có thể gây mất nước, làm triệu chứng khó thở nặng hơn. Khi tìm hiểu bệnh COPD kiêng ăn uống gì, nên nhớ rằng việc lựa chọn đồ uống phù hợp đóng vai trò quan trọng ngang với thực phẩm, giúp duy trì sức khỏe hô hấp ổn định.

Xem thêm: Uống nước lá ổi có tác dụng gì? Lợi ích sức khỏe từ nước lá ổi

4. Theo dõi cân nặng của người bệnh COPD

Việc kiểm soát cân nặng đóng vai trò quan trọng trong quá trình điều trị và cải thiện chất lượng sống cho người bệnh COPD. Khi xây dựng chế độ ăn, cần lưu ý các khuyến nghị về bệnh COPD kiêng ăn uống gì để phù hợp với cân nặng, tránh tình trạng thiếu chất hoặc thừa chất làm tăng “gánh nặng” cho phổi.

• Nếu thiếu cân: Khoảng 25-40% người mắc COPD bị thiếu cân do khó thở làm giảm lượng thức ăn nạp vào trong khi năng lượng tiêu hao lại cao. Người bệnh cần theo dõi cân nặng hàng tuần, ăn nhiều bữa nhỏ chứa nhiều protein, carbohydrate phức hợp và bổ sung thêm calo theo hướng dẫn của chuyên gia dinh dưỡng để duy trì cân nặng khỏe mạnh.

• Nếu thừa cân: Thừa cân sẽ làm tăng áp lực lên phổi và cơ hoành, khiến khó thở nặng hơn và tăng nguy cơ bệnh tim, tiểu đường. Để kiểm soát, người bệnh nên kết hợp chế độ ăn ít calo nhưng giàu dưỡng chất, hạn chế đường và chất béo bão hòa, đồng thời duy trì hoạt động thể chất vừa sức như đi bộ, tập thở, dưới sự theo dõi của bác sĩ.

Người bệnh COPD nên kiểm soát cân nặng để tránh tăng áp lực lên phổi

5. Những điều người bệnh COPD cần lưu ý khi ăn uống

Ngoài việc quan tâm đến vấn đề bệnh COPD kiêng ăn uống gì, người bệnh còn cần tìm hiểu về những lưu ý khi ăn uống để bảo vệ sức khỏe và ngăn ngừa những biến chứng:

• Ăn bữa chính sớm hơn: Người mắc COPD nên dùng bữa chính sớm trong ngày, khi cơ thể còn nhiều năng lượng và đường huyết ổn định. Điều này giúp giảm cảm giác mệt khi ăn và hạn chế khó thở sau bữa tối.

• Chia nhỏ các bữa ăn: Thay vì ăn 3 bữa chính, nên chia thành 5-6 bữa nhỏ để giảm áp lực lên cơ hoành, hạn chế đầy bụng và khó thở. Cách này cũng giúp duy trì năng lượng ổn định cả ngày.

• Tư thế ngồi khi ăn: Khi ngồi thẳng lưng, hơi nghiêng người về phía trước sẽ giúp phổi mở rộng và giảm chèn ép bụng trong lúc ăn. Tư thế đúng hỗ trợ tiêu hóa tốt hơn và giảm khó thở sau bữa ăn.

Việc hiểu rõ bệnh COPD kiêng ăn uống gì chỉ là một phần của chiến lược chăm sóc sức khỏe lâu dài. Người bệnh cần kết hợp chọn thực phẩm phù hợp, duy trì cân nặng hợp lý và giữ những thói quen lành mạnh. Để biết những thông tin hữu ích cho sức khỏe, hãy thường xuyên theo dõi và cập nhật các bài viết của AIA Việt Nam nhé!

Nguồn tham khảo:
1. https://www.lung.org/lung-health-diseases/lung-disease-lookup/copd/living-with-copd/nutrition
2. https://www.drugs.com/medical-answers/foods-avoided-copd-3564410/
3. https://www.copdfoundation.org/COPD360social/Community/COPD-Digest/Article/293/Milk-Products-and-Mucus-in-COPD.aspx
4. https://www.alphanet.org/community/from-our-medical-team/acid-reflux-and-copd-do-i-really-need-to-give-up-chocolate/
5. https://www.dispatchhealth.com/blog/copd-and-diet/
6. https://www.healthline.com/health/copd/obesity-and-copd