Bài viết

Người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì để đảm bảo sức khỏe?

23/11/2025 dot 05 phút đọc
Dinh Dưỡng Lời khuyên Sống Khỏe

Chế độ ăn uống sau tai biến có ảnh hưởng lớn đến tốc độ phục hồi và nguy cơ tái phát. Chính vì vậy, câu hỏi người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì luôn cần được làm rõ để xây dựng kế hoạch dinh dưỡng an toàn. Những lựa chọn thực phẩm đúng có thể hỗ trợ ổn định huyết áp và tăng cường chức năng mạch máu. Hãy cùng AIA Việt Nam tìm hiểu các nguyên tắc dinh dưỡng phù hợp qua bài viết dưới đây!

1. Tại sao cần kiêng khem sau tai biến mạch máu não?


Sau tai biến mạch máu não, nhiều bệnh nhân gặp khó khăn trong việc ăn uống do nuốt khó, mệt mỏi hoặc giảm cảm giác ngon miệng. Việc không hấp thụ đủ năng lượng và dưỡng chất có thể làm chậm quá trình hồi phục, giảm sức cơ và ảnh hưởng đến khả năng vận động. Một số trường hợp còn có nguy cơ suy dinh dưỡng từ trước, khiến cơ thể khó tái tạo mô và tăng nguy cơ biến chứng trong giai đoạn phục hồi.

>>> Xem thêm: Bảo hiểm sức khỏe là gì? - 5 điều CẦN BIẾT khi mua bảo hiểm sức khỏe

Người bị tai biến nên kiêng ăn gì là câu hỏi được nhiều người quan tâm

Vì lý do đó, người bệnh cần được đánh giá tình trạng dinh dưỡng trước khi xuất viện, bao gồm cân nặng, thói quen ăn uống, xét nghiệm máu và các dấu hiệu lâm sàng ở da, tóc, cơ và khoang miệng.  Bằng cách tìm hiểu người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì, bạn có thể xây dựng chế độ ăn an toàn, tránh các thực phẩm làm tăng huyết áp hoặc rối loạn mỡ máu, từ đó hạn chế nguy cơ tái phát và nâng cao hiệu quả phục hồi sau tai biến.

2. Các loại thực phẩm người bị tai biến cần kiêng

 

Lựa chọn thực phẩm phù hợp đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát huyết áp, hạn chế rối loạn mỡ máu và giảm nguy cơ tái phát tai biến. Một số thực phẩm quen thuộc có thể làm tăng áp lực lên hệ tuần hoàn nếu được sử dụng với lượng lớn, đặc biệt ở giai đoạn người bệnh đang trong quá trình hồi phục. Dưới đây là câu trả lời cho câu hỏi: Người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì?

2.1. Muối và thực phẩm chứa nhiều natri


Người sau tai biến cần hạn chế tối đa lượng muối và các thực phẩm giàu natri vì chúng có thể làm tăng huyết áp và khiến cơ thể giữ nước. Điều này làm tăng áp lực lên thành mạch, không có lợi cho quá trình phục hồi. Các thực phẩm mặn như đồ đóng hộp, dưa muối, kim chi, xúc xích và thịt xông khói nên được loại bỏ khỏi khẩu phần ăn để tránh nguy cơ tái phát.

Người sau tai biến cần hạn chế tối đa lượng muối và các thực phẩm giàu natri

2.2. Chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa


Những loại chất béo này có trong mỡ động vật, các món chiên rán, bơ béo và nội tạng động vật, dễ làm tăng cholesterol xấu và hình thành mảng xơ vữa. Việc tiêu thụ thường xuyên khiến mạch máu kém đàn hồi và tăng nguy cơ tắc nghẽn. Người bệnh nên ưu tiên chất béo tốt từ cá, các loại hạt và dầu thực vật.

2.3. Thịt đỏ


Người bị tai biến nên kiêng ăn gì? Đó là thịt đỏ. Các loại thịt như thịt bò, thịt cừu và thịt dê chứa hàm lượng chất béo bão hòa cao, có thể làm tăng cholesterol máu và ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tim mạch. Việc sử dụng thường xuyên có thể làm nặng thêm tình trạng rối loạn mỡ máu. Người bệnh nên giảm tối đa và thay thế bằng thịt trắng như cá hoặc gia cầm bỏ da.

Các loại thịt đỏ làm tăng cholesterol máu và ảnh hưởng đến tim mạch

2.4. Đường và thực phẩm có hàm lượng đường cao


Bánh kẹo, nước ngọt và các món nhiều đường có thể làm tăng đường huyết nhanh, gây ảnh hưởng đến chuyển hóa và tim mạch. Lượng đường cao kéo dài còn làm tăng nguy cơ béo phì – một yếu tố nguy cơ của tai biến tái phát. Do đó, những thực phẩm này nên được hạn chế tối đa trong chế độ ăn.

2.5. Rượu bia và các chất kích thích


Rượu, bia, thuốc lá và cà phê đậm có tác động tiêu cực đến huyết áp, giấc ngủ và khả năng phục hồi thần kinh. Các chất kích thích còn có thể làm tăng nguy cơ rối loạn nhịp tim, gây bất lợi cho người đang trong giai đoạn hồi phục. Vì vậy, người bệnh nên tránh hoàn toàn để đảm bảo an toàn cho sức khỏe.

Rượu, bia, thuốc lá và cà phê đậm có tác động tiêu cực đến huyết áp

2.6. Thực phẩm cay, nóng


Các loại gia vị cay như ớt, tiêu hoặc các món nhiều dầu cay có thể kích thích hệ thần kinh và làm tăng huyết áp. Điều này không phù hợp với người sau tai biến, vốn cần duy trì huyết áp ổn định. Việc hạn chế nhóm thực phẩm này giúp giảm nguy cơ tái phát và bảo vệ hệ tim mạch.

3. Thực phẩm nên hạn chế khác


Một số nhóm thực phẩm tuy không bị cấm hoàn toàn nhưng cần được hạn chế để giảm gánh nặng lên hệ tim mạch và hỗ trợ quá trình phục hồi sau tai biến. Những thực phẩm này thường chứa nhiều muối, chất béo hoặc khó tiêu, có thể làm tăng huyết áp và ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dưỡng chất, bao gồm:

●  Thực phẩm chế biến sẵn và thức ăn nhanh: Các loại thực phẩm này thường chứa nhiều muối, chất bảo quản và dầu chiên rán, dễ làm tăng cholesterol và gây giữ nước trong cơ thể. Khi sử dụng thường xuyên, chúng có thể khiến huyết áp tăng và ảnh hưởng xấu đến sức khỏe tim mạch của người bệnh.

●  Những món ăn khó tiêu hoặc dễ gây tăng cân: Thức ăn nhiều chất béo, nhiều tinh bột tinh chế hoặc quá nhiều gia vị có thể làm chậm quá trình tiêu hóa và gây đầy bụng. Việc tăng cân ngoài ý muốn còn tạo gánh nặng lên tim mạch, khiến người bệnh khó duy trì chỉ số sức khỏe ổn định trong giai đoạn hồi phục.

4. Những loại thực phẩm người bị tai biến mạch máu não nên ăn


Bên cạnh việc tuân thủ điều trị, người bị tai biến mạch máu não cần xây dựng chế độ ăn uống khoa học với những thực phẩm lành mạnh nhằm tăng cường sức khỏe, hỗ trợ phục hồi và giảm nguy cơ tái phát bệnh. Dưới đây là một số thông tin hữu ích:

●  Cá và hải sản tốt cho tim mạch: Các loại cá như cá hồi, cá thu, cá mòi, cá trích… rất giàu omega-3, giúp giảm viêm, hạn chế hình thành cục máu đông và cải thiện độ đàn hồi của mạch máu. Việc bổ sung cá vào bữa ăn 2–3 lần mỗi tuần sẽ mang lại lợi ích tích cực cho người bệnh tai biến.

●  Rau xanh và trái cây tươi: Rau xanh, đặc biệt là các loại rau lá xanh đậm, cung cấp nhiều vitamin, khoáng chất và chất chống oxy hóa giúp bảo vệ tế bào não. Trái cây tươi như cam, bưởi, táo, kiwi, dâu tây… hỗ trợ tăng cường sức đề kháng, giảm cholesterol xấu và cải thiện huyết áp.

●  Ngũ cốc nguyên hạt và thực phẩm giàu chất xơ: Ngũ cốc nguyên hạt, yến mạch, gạo lứt, các loại đậu… là nguồn chất xơ dồi dào giúp ổn định đường huyết, kiểm soát cân nặng và giảm áp lực lên hệ tim mạch. Đây là nhóm thực phẩm nên có mặt thường xuyên trong khẩu phần ăn hàng ngày.

●  Chất béo có lợi: Người bị tai biến nên hạn chế mỡ động vật và thay thế bằng các loại chất béo lành mạnh từ dầu ô liu, dầu đậu nành, dầu hạt cải, quả bơ và các loại hạt. Những thực phẩm này giúp giảm xơ vữa động mạch và hỗ trợ bảo vệ mạch máu não.

●  Thực phẩm giàu đạm dễ tiêu: Thịt nạc, thịt gia cầm bỏ da, trứng, sữa ít béo và các chế phẩm từ đậu nành cung cấp protein cần thiết cho quá trình phục hồi mà không làm tăng gánh nặng cho hệ tim mạch.

5. Nguyên tắc thực dưỡng cho người sau tai biến


Ngoài việc tìm hiểu người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì, người bệnh còn phải tuân thủ các nguyên tắc dinh dưỡng để bổ sung năng lượng, hạn chế biến chứng và hỗ trợ ổn định chức năng tim mạch. Dưới đây là thông tin dành cho bạn:

Các nguyên tắc thực dưỡng người bệnh nên tuân thủ:

●  Cân bằng các nhóm chất: Đảm bảo khẩu phần gồm đầy đủ protein, carbohydrate, chất béo tốt, vitamin và khoáng chất nhằm hỗ trợ tái tạo mô và duy trì năng lượng.

●  Kiểm soát năng lượng nạp vào: Điều chỉnh lượng calo phù hợp để tránh tăng cân, đồng thời giảm áp lực cho hệ tiêu hóa và hệ tuần hoàn.

●  Ưu tiên thực phẩm dễ tiêu hóa: Lựa chọn các món mềm, lỏng như cháo, súp, sữa hoặc thực phẩm cắt nhỏ để người bệnh dễ nuốt và hấp thu tốt hơn.

●  Chia nhỏ bữa ăn trong ngày: Thay vì ăn 2–3 bữa lớn, nên chia thành 3–4 bữa nhỏ để giảm gánh nặng tiêu hóa và giúp người bệnh duy trì năng lượng ổn định.

Người bệnh cần tuân thủ nguyên tắc thực dưỡng để phục hồi sau tai biến

6. Vai trò của chế độ ăn đúng cơ cấu đối với hồi phục sau tai biến


Một chế độ ăn được thiết kế đúng cơ cấu giữ vai trò quan trọng trong quá trình phục hồi sau tai biến, giúp người bệnh duy trì năng lượng ổn định và hỗ trợ tái tạo mô tổn thương. Khi kết hợp dinh dưỡng phù hợp với điều trị y khoa và vật lý trị liệu, khả năng cải thiện vận động và sức bền sẽ được tăng cường rõ rệt. Đây cũng là nền tảng giúp người bệnh thích nghi tốt hơn với các hoạt động sinh hoạt hằng ngày.

Bên cạnh đó, chế độ ăn đúng cơ cấu còn góp phần kiểm soát các yếu tố nguy cơ như huyết áp cao, rối loạn lipid máu và đường huyết, đây là những yếu tố có liên quan mật thiết đến nguy cơ tái phát tai biến. Việc duy trì dinh dưỡng hợp lý giúp tăng sức đề kháng, ổn định chuyển hóa và giảm áp lực lên hệ tim mạch. Nhờ đó, người bệnh có khả năng phục hồi bền vững hơn và hạn chế được các biến chứng lâu dài.

Chế độ ăn được thiết kế đúng cơ cấu giữ vai trò quan trọng trong quá trình phục hồi sau tai biến

Hiểu rõ người bị tai biến mạch máu não kiêng ăn gì là bước quan trọng trong hành trình chăm sóc người bệnh. Một chế độ ăn khoa học góp phần duy trì chỉ số huyết áp ổn định và hỗ trợ cải thiện chức năng vận động. Thông tin trong bài viết mang tính tham khảo và đừng quên đăng ký ngay với AIA Việt Nam để nhận tư vấn chi tiết về các gói bảo hiểm sức khỏe phù hợp nhé!

Đăng ký để khám phá những cách mới để bảo vệ sức khỏe và sự giàu có của bạn.

Hãy giữ liên lạc

Cám ơn bạn

Đăng ký và khám phá những cách mới để bảo vệ sức khỏe và sự giàu có của bạn.

warning icon
Địa chỉ email không hợp lệ